عوامل مؤثر در تولیدی شدن هنرستان‌های فنی‌وحرفه‌ای: تجربه زیسته مدیران و دبیران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 گروه آموزش علوم تربیتی ،دانشگاه فرهنگیان ،صندوق پستی 889-14665،تهران ،ایران .

10.48310/pma.2026.18423.4657

چکیده

پیشینه و اهداف پژوهش حاضر، باهدف مستندسازی عوامل مؤثر بر تولیدی شدن هنرستان‌های فنی‌وحرفه‌ای نظام آموزش‌وپرورش ایران انجام شد. روش‌‌. این پژوهش در ذیل پژوهش‌های کیفی است که با رویکرد اکتشافی و به شکل خاص بر مبانی روش پدیدارشناسی انجام‌شده است. مشارکت‌کنندگان پژوهش شامل کلیه مدیران و دبیران هنرستان‌های تولیدی موفق در کشور بود که طبق ارزیابی‌های به‌عمل‌آمده توسط وزارت آموزش‌وپرورش به‌عنوان هنرستان‌های تولیدی موفق و برتر انتخاب‌شده‌اند. به‌منظور انتخاب مشارکت‌کنندگان پژوهش، از روش نمونه‌گیری هدفمند و قاعده اشباع نظری(17 نفر) استفاده شد. اعتبار ابزار پژوهش با استفاده از روش توافق کدگذاران مورد تأیید واقع‌شده و داده‌های پژوهش با استفاده از نرم‌افزار MAXQDA2020 تجزیه‌وتحلیل شد. یافته‌ها: نتایج پژوهش، بیانگر این بود که عوامل مؤثر در تولیدی شدن هنرستان‌های فنی‌وحرفه‌ای کشور را می‌توان در قالب 7 کد انتخابی(آموزش عملی، حاکمیت روح نوآوری و خلاقیت، مثبت‌اندیشی، ارتباط با بازار کار، پایداری و مسئولیت اجتماعی، جو حمایتی و پشتیبانی و درنهایت مدیریت کارآمد و اثربخش)، 23 کد سازمان‌دهنده و 110 کد باز طبقه‌بندی کرد. نتیجه‌گیری: یافته‌های پژوهش نشان داد که ارائه آموزش‌های عملی، ترویج نوآوری و خلاقیت، مدیریت کارآمد و اثربخش، توسعه ارتباطات با صنایع، حمایت‌های دولتی و اجتماعی، تقویت پایداری و مسئولیت‌پذیری اجتماعی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر موفقیت هنرستان‌های تولیدی محسوب می‌شود که ترکیب این عوامل، ضمن افزایش کیفیت آموزشی، موجب کاهش هزینه‌های اجرایی و تقویت پیوند میان آموزش و بازار کار می‌شود.

کلیدواژه‌ها